Ziarno prawdy w legendach o wilkołakach? Grawitacja Słońca i Księżyca wpływa na zachowanie zwierząt i roślin
Grawitacyjny wpływ, jaki na zwierzęta i rośliny wywiera Słońce i Księżyc może wpływać na zachowanie zwierząt i roślin. Brytyjsko-brazylijski eksperyment pokazuje, że efekty kosmicznych zjawisk mogą być bardzo odczuwalne także na Ziemi.
![Księżyc za drzewami. Wpływ grawitacji Księżyca na zwierzęta i rośliny jest znaczący.](https://i.iplsc.com/000E6MXEPLY2DRNY-C322-F4.jpg)
Na co dzień nie myślimy o grawitacji. Grawitacja po prostu jest. Ale choć zdecydowanie największy wpływ na nas ma ciążenie Ziemi, utrzymujące nas na jej powierzchni i czasami odczuwalne mocniej podczas upadków z mniejszych czy większych wysokości, to grawitacyjne wpływy innych ciał niebieskich, zwłaszcza Słońca i Księżyca, także mogą wywoływać odczuwalne zmiany w zachowaniach żywych istot.
Grawitacja jako zegarek
"Cała materia na Ziemi, zarówno żywa, jak i martwa, doświadcza skutków sił grawitacyjnych Słońca i Księżyca wyrażonych w postaci pływów" - mówi Cristiano de Mello Gallep z Uniwersytetu Campinas (UNICAMP) w Brazylii. "Okresowe oscylacje wykazują dwa cykle dobowe i są modulowane co miesiąc i rok przez ruchy tych dwóch ciał niebieskich. W tym kontekście wyewoluowały wszystkie organizmy na planecie. W naszym badaniu staraliśmy się pokazać, że pływy grawitacyjne są dostrzegalną i potężną siłą, która zawsze kształtowała rytmiczne czynności tych organizmów"
Naukowcy z UNICAMP i Uniwersytetu w Bristolu w Wielkiej Brytanii przeanalizowali dane dotyczące zachowania rozmaitych istot: dotyczyły aktywności pływania równonogów, małych skorupiaków bez muszli, które pojawiły się na Ziemi co najmniej 300 mln lat temu, rozmnażanie się koralowców oraz zmiany tempa wzrostu siewek słonecznika. Badanie opublikowano właśnie w "Journal of Experimental Botany".
Zmiana w orbicie Księżyca może spowodować rekordowe powodzie"Dane pokazują, że przy braku innych rytmicznych wpływów, takich jak oświetlenie lub temperatura, lokalne pływy grawitacyjne są wystarczające, aby uporządkować cykliczne zachowanie tych organizmów" mówi Gallep. "Pokazują jasno, że we wszelkich eksperymentach jednym z czynników środowiskowych branych pod uwagę muszą być oscylacje grawitacyjne, bo mogą modulować one zachowanie żywych organizmów"
Delikatny, ale potężny
Chociaż połączony efekt grawitacyjny Słońca i Księżyca odpowiada zaledwie jednej milionowej ziemskiej grawitacji, może on wywoływać wielkie pływy w morzach i oceanach, jak i wpływać na zachowania płyt tektonicznych. Wielki Zderzacz Hadronów, największy instrument naukowy świata znajdujący się w 27-kilometrowej długości tunelu pod Genewą, przesuwa się pod ich wpływem w pionie nawet o 1 milimetr, co zmusza naukowców do wprowadzania korekt do obliczeń.
Podobny wpływ może wywierać na rytmiczne zachowania żywych organizmów. Wpływ innych czynników na regulowanie takich rytmów jest już dobrze znany i opisany: obejmuje rytmy dobowe powiązane z cyklem światła i ciemności. Ale niektóre z podobnych rytmów utrzymują się nawet wtedy, gdy zmiany w oświetleniu nie następują zupełnie, a wpływ innych czynników jest kontrolowany. Dotyczy to na przykład zachowań skorupiaków poza ich naturalnym środowiskiem.
Ziemia traci blask. Niepokojące odkrycie astronomów"Zwierzęta te modulują swoje zachowanie zgodnie z przypływami i odpływami w cyklu około 12,4 godzin, który wynika z dynamiki księżycowo-słonecznej, nawet gdy są przenoszone do laboratorium o stabilnych i kontrolowanych warunkach wodnych" - powiedział Gallep. "Wzorzec utrzymuje się przez kilka dni, dopasowując czas pływów księżycowo-słonecznych w miejscu, w którym organizmy zostały zebrane w naturze".
Dyskretny wpływ Księżyca
Gallep zauważył podobne zjawisko także u roślin. Badał tempo kiełkowania nasion. One także miały tendencję do wzmagania swojej aktywności w sposób, który sugeruje, że reagują na wpływy Księżyca. "Zaobserwowałem, że zmiany pojawiały się co 12 lub 24 godziny, ale różniły się w każdym teście. Kiedy szukałem wsparcia w literaturze, znalazłem badania wskazujące na możliwą korelację z pływami grawitacyjnymi. Zbadaliśmy to zjawisko w kolejnych testach na różnych rodzajach nasion, a także dodaliśmy wyniki uzyskane w laboratorium przez współpracowników w Pradze, w Leiden w Holandii i Hamamatsu w Japonii" - powiedział.
Takie grawitacyjne cykle wydają się dotyczyć także nas. Badania naukowe wykazały, że organizmy ludzi trzymanych w ciemności mają tendencję do działania w cyklach trwających od 24,4 do 24,8 godzin, w harmonii z cyklem księżycowym. Tendencja ta została również zauważona u osób spędzających długie okresy w jaskiniach. Warunkuje naprzemienność snu i czuwania, pory posiłków i inne funkcje metaboliczne.
Wilkołaki mogą być mitem, ale wpływ księżyca odczuwamy wszyscy.