Wieczne chemikalia wywołują nowotwory. Zatruwają zwierzęta na całym świecie
Chociaż wpływ toksycznych per- i polifluoroalkilowych - tzw. wiecznych chemikaliów (PFAS), na zdrowie ludzi jest dobrze znany, z nowego badania wynika, jak wpływają one na wiele gatunków dzikich zwierząt. Wnioski są porażające.
![Wieczne chemikalia mogą wywoływać u zwierząt nowotwory](https://i.iplsc.com/000HPVEPFH31U8K5-C322-F4.jpeg)
Naukowcy, którzy przedstawili nowe dane na temat szkodliwego wpływu PFAS na przyrodę, udokumentowali, jakie jest narażenie dzikich zwierząt na chemikalia na każdym kontynencie. Wyszczególnili najwrażliwsze i najgorętsze punkty w USA, Europie, Chinach i Australii. Główny autor badania, David Andrews, zauważa, że praktycznie wszędzie, gdzie nie spojrzymy, znajdziemy wieczne chemikalia.
![](https://i.iplsc.com/000HPVGGYHJ8IW1H-C322-F4.jpeg)
Wieczne chemikalia zatruwają przyrodę
26 września w czasopiśmie The Science of the Total Environment pojawiło się badanie opisujące wpływ zanieczyszczeń wiecznymi chemikaliami na zwierzęta.
PFAS, czyli substancje perfluoroalkilowe znajdują się w wielu produktach, których używamy na co dzień. Są to m.in. patelnie teflonowe, kosmetyki, papier toaletowy czy odzież sportowa. Związki PFAS są masowo produkowane od lat 50. XX w. (odkryto je przypadkowo) i mogą być potencjalnie szkodliwe dla ludzi oraz całego środowiska. Są nazywane wiecznymi chemikaliami, ponieważ mogą utrzymywać się w środowisku przez tysiące lat.
To grupy PFAS zalicza się obecnie aż 6000 związków chemicznych. Znajdują się one obecnie wszędzie - nawet na himalajskich szczytach lub w wodzie na Antarktydzie.
Chociaż zanieczyszczenie tymi substancjami jest powszechnie znane, poszczególne kraje robią niewiele, aby ograniczyć stosowanie PFAS lub znaleźć sposób na oczyszczanie środowiska.
Na skutki zanieczyszczeń chemikaliami są bezpośrednio narażone zwierzęta. W nowym badaniu naukowcy opisali, jakie poważne schorzenia u dzikich zwierząt wywołują PFAS. Zaliczyli do nich obniżoną odporność, uszkodzenia wątroby, problemy rozwojowe i reprodukcyjne, negatywny wpływ na układ nerwowy i hormonalny, oraz zmiany w mikrobiomie jelit. Takie zanieczyszczenia mogą prowadzić również pośrednio do wymierania kolejnych gatunków.
Autorzy badania wzywają w związku z problemem do podjęcia natychmiastowych działań, aby przywrócić dzikim obszarom ich pierwotny charakter. Wśród sposobów walki z toksynami jest zwłaszcza ograniczenie ich generowania z przemysłu.