Niemal wszystkie drzewołazy to żaby bardzo małe, ale niezwykle kolorowe. A płazy z rodzaju Ranitomeya należą do drzewołazów. To sporo gatunków żyjących w tropikach Ameryki Łacińskiej o zachwycającej wręcz palecie barw, deseni, niekiedy jaskrawych.
Takie kolory w przyrodzie to krzyk, często alarm. Drzewołazy są żabami, które ostrzegają przed tym, by ich nie zjadać, nie niepokoić, nawet nie brać w ręce. Ich skóra zawiera bowiem sporo toksyn. To ich system obronny.
Wszystkie drzewołazy wytwarzają truciznę, ale jej siła różni się u poszczególnych gatunków, a nawet w przypadku poszczególnych populacji. Indianie z Ameryki Południowej i Środkowej od setek lat używali trucizny tych żab do własnych celów, ale właściwe poznanie drzewołazów to dopiero ostatnie dekady.
Zobacz również:
Każdego roku odkrywa się nowe ich gatunki. Większość tych płazów żyje na bardzo ograniczonych obszarach, ich populacje są małe i poszatkowane, więc drzewołazy tworzą wielką paletę gatunkową. Nie wszystkie poznaliśmy.
Dwa nowe gatunki trujących żab z Amazonii
Niedawno Narodowy Instytut Badań Amazonii w Brazylii ogłosił odkrycie dwóch nowych gatunków drzewołazów z rodzaju Ranitomeya. Pierwszym jest Ranitomeya aquamarina, którą opisano w "ZooKeys". Autorzy nazwali żabę "ukrytym klejnotem Amazoni". To płaz o kolorach turkusowym i czarnym na swojej skórze. Natomiast drugi gatunek to Ranitomeya aetherea, która ma barwy jasnoniebieską i czarną.
""PLOS One" pisze o tej żabie jako o gatunku "niebieskim z metalicznie miedzianymi nogami, pochodzącym z lasów dorzecza rzeki Jurua w brazylijskiej Amazonii". Oba gatunki zostały wyodrębnione jako nowe, podobne do znanego już od lat osiemdziesiątych Ranitomeya vanzolinii. Akwamaryna to zielonkawa odmiana niebieskiego, a aetherea po łacinie oznacza niebiański, więc to nawiązanie do barw tych maleńkich zwierząt.
Brazylijczycy dość wnikliwie przedstawiają trudności związane z badaniem tych niewielkich żab. Nie chodzi nawet o znalezienie tych maleństw wielkości paznokcia w amazońskim lesie deszczowym. Problemem jest transport.
"Dotarcie do ich siedliska wymaga lotu małym samolotem, a następnie 10-godzinnej podróży łodzią wzdłuż rzeki" - informuje herpetolog Esteban Diego Koch w "Popular Science". Nic dziwnego, że płazy tak długo pozostawały nieodkryte.
Zobacz również:
A są niezwykłe. Mieszkają wśród liści i na ich powierzchni oraz w ściółce zjadają trujące bezkręgowce, których toksyny przetwarzają następnie na własne potrzeby.
Ciekawostką jest rozmnażanie tych żab. Składają one pojedyncze jaja, co już jest osobliwe. Każdym z nich opiekują się z osobna. Skrzek składany jest w wypełnionych wodą deszczową wnękach i zbiornikach stworzonych przez łodygi i liście amazońskich roślin.
Następnie samica dogląda jaj i prawdopodobnie wraca do nich, by złożyć obok kolejne, ale już niezapłodnione. Takie jajo bez zarodka ma być zapewne rezerwuarem pokarmowym dla wylęgłej kijanki. To niezwykle oryginalny i rzadko spotykany sposób opieki i karmienia młodych u płazów.
Co kumasz o żabach? Sprawdź się w quizie
