Gdzie rosną najstarsze rośliny świata? Wiek trawy Posidonia oceanica z Balearów szacowany jest na 100 tysięcy lat, a pando ze stanu Utah w Stanach Zjednoczonych może liczyć nawet 80 tysięcy., otwiera się w nowym oknie Prastare drzewa takie jak świerk Old Tjikko ze Szwecji czy dąb Jurupa z Kalifornii albo sosny Huon z Tasmanii mogą liczyć po kilka tysięcy lat. Sosna długowieczna nazwana Promotheus, która znajduje się w stanie Nevada, jest drzewem o wieku zweryfikowanym na ponad 4900 lat.
To wśród drzew trafiają się wyjątkowo stare okazy roślin, ale teraz do matuzalemów dołączył też krzew. To zdrewniały jałowiec z Laponii, o którym można przeczytać w "National Library of Medicine", otwiera się w nowym oknie. Czytamy tam, że "potencjał do osiągnięcia dłuższej żywotności nie jest zarezerwowany wyłącznie dla drzew. W ciągu ostatnich kilku lat coraz więcej wskazuje na to, że nawet krzewy mogą przetrwać stulecia. Kilka raportów dokumentuje odkrycie wyjątkowo starych krzewów od Wyżyny Tybetańskiej po Morze Śródziemne, otwiera się w nowym oknie".
Jałowiec okazuje się mistrzem przetrwania
Jałowiec z Laponii pokazuje jak ten gatunek jest w stanie przetrwać w bardzo trudnych warunkach, na północy Europy. Ten wiecznie zielony krzew z rodziny cyprysowatych jest zarazem najbardziej rozpowszechnionym przedstawicielem nagonasiennych. Zasięg tego gatunku obejmuje całą strefę okołobiegunową półkuli północnej. Jest jedynym gatunkiem jałowca występującym zarówno na półkuli zachodniej, jak i wschodniej. Rośnie od Grenlandii po Kalifornię, a w Europie - od strefy tundry takiej jak w Laponii aż po basen Morza Śródziemnego i dalej, północną Afrykę.

Dzisiaj ów imponujący zasięg to już nie jedyny jego rekord, bo dodać do tego trzeba miano najstarszego krzewu na świecie. W osiągnięciu sędziwego wieku szacowanego na 1647 lat pomogło mu zapewne miejsce, w którym rośnie. To stare połacie roślinności tundrowej, która charakteryzowała się dotąd niezmiennością. "Ekosystemy tundry z długowiecznymi gatunkami drzewiastymi, takimi jak jałowce pospolite, zazwyczaj nie są poddawane presji zmiany użytkowania gruntów ani wylesiania, w przeciwieństwie do kilku lasów pierwotnych na całym świecie." - uważają naukowcy. Dlatego jałowce tundrowe wykazują niskie tempo wzrostu i wytrzymują w ekstremalnych środowiskach, w których zasoby są ograniczone. Odizolowane i karłowate stare jałowce tundrowe są stosunkowo wolne od konkurencji i rzadko doświadczają poważnych zaburzeń. "Gatunek ten zatem potwierdza wzorzec kompromisu wzrost–długowieczność, otwiera się w nowym oknie obserwowany w ewolucji i ekspresji cech historii życia u wielu gatunków drzew, zwłaszcza nagonasiennych, w różnych biomach, co sugeruje, że ten wzorzec prawdopodobnie dotyczy nawet płożących się krzewów." - czytamy w badaniach.
Może się to jednak zmienić, gdyż globalne ocieplenie dotyka w sporej mierze właśnie tundry. Zdaniem międzynarodowego zespo0łu botaników pod kierunkiem Marco Carrery, który odkrył ten prastary jałowiec, przesuwająca się na północ roślinność leśna może szybko wyprzeć stare jałowce i zmienić warunki, który kształtują roślinność tundry. Tak szybko jak udało się odkryć stary krzew, tak szybko też możemy go stracić.













