Marnotrawstwo żywności to jeden z największych problemów współczesnego świata. Każdego roku na świecie wyrzucana jest aż ⅓ produkowanej żywności, w tym ½ wszystkich owoców i warzyw. To 1.3 mld ton żywności rocznie - dość by z dużą nadwyżką wykarmić wszystkich ludzi na świecie.
Jednym z głównych powodów tego stanu rzeczy jest fakt, że znaczna część żywności marnuje się w transporcie lub pozostaje niezjedzona po upływie terminu jej ważności. Często wystarczy wykrycie bakteryjnej infekcji na niewielkiej części ładunku, by cały transport żywności był wyrzucany z obawy o jej bezpieczeństwo.
Czytaj jeszcze: Nowy raport IPCC na temat klimatu poruszy kwestie ograniczenia emisji
Najnowsze australijsko-japońskie badanie daje szansę na zmianę tego stanu rzeczy. Naukowcy stworzyli supernowoczesny materiał, który będzie w stanie utrzymywać żywność świeżą i zdatną do spożycia o wiele dłużej, potencjalnie drastycznie redukując żywnościowe marnotrawstwo. Wszystko dzięki temu, że badacze dokładniej przyjrzeli się... skrzydełkom owadów.
Zobacz również:
Skrzydła niektórych owadów, takich jak ważki i cykady, są wyposażone w niezwykłe systemy obronne. Mikroskopijne struktury, widoczne wyłącznie pod mikroskopem elektronowym, są w stanie chronić owady przed atakami szkodliwych bakterii. Nanostruktury są w stanie rozrywać bakterie na strzępy, zanim wyrządzą one szkodę owadowi.
Czytaj też: Australijskie megapożary naruszyły warstwę ozonową. Tarcza ziemi uszkodzona
Kluczem są tzw. nanofilary, tępe wyrostki, które rozrywają błony komórkowe bakterii, zabijając je. System nanofilarów jest w stanie ochronić owady przed potencjalnie groźnymi infekcjami.
“To jak rozciąganie lateksowej rękawicy" pisze Elena Ivanova z RMIT University w australijskim Melbourne, która kierowała badaniami. "Rękawica powoli się rozciąga, ale w miarę rozciągania najsłabszy jej punkt staje się coraz cieńszy i ostatecznie pęka"
Zespół Ivanovej opracował sztuczne nanostruktury odwzorowujące działanie naturalnych nanofilarów występujących na skrzydłach owadów. Ich materiał jest w stanie zniszczyć nawet 70 proc. bakterii osiadających na jego powierzchni.
"Wyeliminowanie skażenia bakteryjnego to ogromny krok w wydłużeniu okresu przydatności do spożycia żywności" pisze Ivanova. “Wiedzieliśmy, że skrzydła cykad i ważek są wysoce skutecznymi zabójcami bakterii i mogą pomóc nam stworzyć rozwiązanie problemu, ale replikowanie natury zawsze jest wyzwaniem. Stworzyliśmy nanotekstury, które naśladują niszczący bakterie efekt skrzydeł owadów i zachowują swoją antybakteryjną moc po wydrukowaniu na plastiku. To duży krok w kierunku naturalnego, niechemicznego, antybakteryjnego rozwiązania dla przemysłu spożywczego i produkcyjnego".
Czytaj też: Zrównoważony i zdrowy transport? Zobacz, jak robią to na świecie
Technologia opracowana przez Australijczyków daje się szybko zastosować w produkcji przemysłowej, dzięki czemu bakteriobójcze materiały mogą trafić na rynek szybko i stosunkowo niewielkim kosztem.
"Nanoteksturowanie stworzone w tym badaniu zachowuje swoje właściwości, gdy jest stosowane w sztywnym plastiku. Naszym kolejnym wyzwaniem jest przystosowanie go do stosowania na bardziej miękkich tworzywach sztucznych takich jak folie" - pisze Ivanova.
