Połowa lipca to czas sarnich godów. Samce, czyli rogacze stają wówczas do krótkich walk, podczas których wykorzystują swoje poroże. Nie każdy jednak nosi na głowie jednakowe. Bywają kozły z jednym parostkiem, z baranimi rogami, korkociągami czy nawet perukami.
Różne kształty na głowie sarny
Co się stanie, kiedy spłoszony kozioł będzie uciekał i w pędzie uderzy w drzewo lub zaczepi się o siatkę? Jego parostek może się znacznie skrzywić i wyłamać. Do deformacji sarniego poroża najczęściej dochodzi właśnie podczas urazów fizycznych. Zdarza się, że jest ono zmienione przez brak witamin.
Jeśli w fazie wzrostu zwierzęta gdzieś uderzą i przetną parostek to będzie już rósł inaczej. Takie zdeformowane poroże nazywamy myłkusowatością. A noszące je kozły myłkusami.
Zdeformowane poroże
Dr hab. Paweł Nasiadka z Instytutu Nauk o Zwierzętach Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego mówi, że myłkus to określenie dla formy poroża nietypowej dla jakiegoś wzorca. Poroże, na którego łodygach znajdują się odnogi nazywane jest w słowniku leśników i myśliwych szóstakiem.
Nie zawsze myłkusowatość jest wynikiem uderzenia rosnącym porożem w drzewo lub ogrodzenie. Np. tzw. baranie rogi powoduje pasożyt zwany motylicą wątrobową. Poroże pod własnym ciężarem podczas nakładania zaczyna opadać i przypomina rogi barana hodowlanego.
Bywają też kozły noszące tzw. perukę. Mech na głowie kozła według Wacława Matyska z Polskiego Związku Łowieckiego pozostaje na niej na długo i jest to wynik uszkodzenia narządów rozrodczych.
Taka peruka rośnie na głowie kozła nieustannie z czasem zasłania oczy i może poważnie utrudniać życie i powodować cierpienie. Część deformacji poroża samca sarny ma również podłoże genetyczne. Dziwne poroże może być też przyczyną braku składników mineralnych w dostępnym pokarmie. Od równowagi w życiu zwierząt zależeć będzie więc to, jaki kształt będzie mieć poroże.
Jest jednak nadzieja. Większość myłkusów w kolejnych latach nakłada jednak prawidłowe poroże uzyskując formę szóstaka. W ten sposób matka natura naprawia błędy.
