W skrócie
- Treron, zielony gołąb występujący na Timorze Wschodnim, jest gatunkiem zagrożonym wyginięciem, a działania ochronne mogą być niewystarczające.
- Populacja tego ptaka oszacowana została na 100–500 osobników, a głównymi zagrożeniami są utrata siedlisk i polowania.
- Przeklasyfikowanie gatunku na "krytycznie zagrożony" oraz egzekwowanie prawa mogłoby przyczynić się do poprawy sytuacji zielonego gołębia.
- Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Naukowcy szacują, że na świecie pozostało zaledwie 100-500 gołębi z Timoru Wschodniego. Uważa się nawet, że liczba tych zwierząt może być jeszcze niższa. Jednak pomimo dziesięcioleci wypełnionych obawami o ten zagrożony gatunek, wciąż brakuje dedykowanego programu odbudowy populacji, czy regularnego monitoringu.
Ptak z Timoru Wschodniego wymiera
Ten charakterystyczny zielony ptak zamieszkuje nizinne lasy Timoru Wschodniego, wyspy w Azji Południowo-Wschodniej podzielonej między Timor Wschodni a indonezyjski region Timoru Zachodniego. Na wyspie zachowało się mniej niż 10 proc. pierwotnej pokrywy leśnej, co jest czynnikiem decydującym o przetrwaniu gatunku.
Niedawne badanie gatunku, opublikowane w czasopiśmie "Oryx" było najbardziej kompleksową tego typu analizą jak dotąd. Obejmowało ponad dwudziestoletnie obserwacje terenowe i wykazało, że ten gołąb prawdopodobnie zniknął już z Indonezji całkowicie. A kiedyś występował tam regularnie. Pozostała populacja koncentruje się właśnie w Timorze Wschodnim, a jej ostatnim żywotnym bastionem są lasy dystryktu Lautém i Parku Narodowego Nino Konis Santana.
Podczas badań terenowych w ramach doktoratu na początku XXI w. odnotowywano w tych miejscach te ptaki niemal codziennie. Mijały jednak lata i nie wykonywano badań liczebności oraz warunków siedliskowych populacji. Zmieniał się jednak krajobraz, coraz mocniej przekształcany przez człowieka.
Czy da się zatrzymać proces?
Pozostała populacja tego trerona jest tak mała i rozdrobniona, że nie odgrywa już znaczącej roli ekologicznej i ma niewielkie realne szanse na utrzymanie samowystarczalnej populacji bez interwencji, mówią lokalni ornitolodzy.
Głównym powodem załamania nie była wyłącznie utrata siedlisk, choć lasy, w których żył praktycznie zniknęły. Resztę dopełniły powtarzające się, w dużej mierze niezauważone polowania na ptaka, który często nie ucieka na dźwięk strzału.
Ten zielony gołąb żeruje w stadach, gromadząc się na drzewach owocowych w grupach, które mogą liczyć dziesiątki osobników. Myśliwi w Timorze Wschodnim nazywają go nawet głuchym. Gdy strzelają, ptaki czasami kontynuują żerowanie. Nie nauczyły się bać odgłosu zwiastującego ich wygnięcie.
Jeśli ten gołąb wymrze w wyniku polowań, mieszkańcy Timoru Wschodniego stracą o wiele więcej niż tylko gatunek ptaka - to symbol kultury. Wzmianki o jego śpiewie pojawiają się w tradycyjnej poezji i przekazach ustnych.
Przeklasyfikowanie gatunku z "zagrożonego" na "krytycznie zagrożony" mogłoby zmienić sytuację tego zielonego gołębia i doprowadzić do wzmocnienia jego ochrony. Ale także prawo musi być skutecznie egzekwowane.
Trerony to ptaki z rodziny gołębiowatych. Rodzaj obejmuje 30 gatunków występujących w Azji i Afryce. Wszystkie wyróżniają się zielonym upierzeniem, które dało im wspólną nazwę "zielone gołębie" . Nazwa ta pochodzi od pigmentu karotenoidowego występującego w ich diecie składającej się z owoców w ich naturalnym środowisku.
