Zmiany w "Czystym Powietrzu". Urzędy prześwietlą Polaków jak bank
Resort klimatu chce pozwolić urzędnikom odpowiedzialnym za ocenę wniosków w programie "Czyste Powietrze" na korzystanie m.in. z rejestru PESEL i baz danych z informacjami o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - wynika z opublikowanych we wtorek założeń do projektu noweli.
Chodzi o projekt nowelizacji ustawy Prawo ochrony środowiska, którego założenia pojawiły się we wtorek w wykazie prac legislacyjnych i programowych rządu.
Jak wyjaśniono, aby ustalić odpowiedni poziom dofinansowania dla danego beneficjenta w ramach programu "Czyste Powietrze", sprawdzane jest zaświadczenie o wysokości przeciętnego miesięcznego dochodu przypadającego na jednego członka gospodarstwa domowego.
W tym celu jednak niezbędne jest zapewnienie urzędnikom odpowiednich narzędzi oraz dostępu do baz danych zawierających informacje o sytuacji dochodowej wnioskodawców, w tym rejestrów publicznych, m.in. ZUS-u i KRUS-u, rejestru PESEL - argumentuje rząd.
Celem projektu jest dodanie kolejnego przepisu umożliwiającego urzędnikom oceniającym wnioski na korzystanie z rejestru PESEL lub rejestru mieszkańców prowadzonego przez wójtów, burmistrzów lub prezydentów miast w celu sprawdzenia liczby osób w danym gospodarstwie domowym.
Ponadto urzędnicy mają dostać dostęp do baz danych zawierających informacje złożone na podstawie deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Chodzi m.in. o liczbę osób pod wskazanym adresem ponoszących opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Ponadto projekt przewiduje możliwość weryfikacji liczby osób przy wykorzystaniu przeprowadzania przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta wywiadu środowiskowego. Narzędzie to ma być jednak wykorzystywane w przypadkach, gdy pojawią się wątpliwości co do przedstawionych dokumentów lub rozbieżności w danych, a inne sposoby weryfikacji nie wystarczą.
Jak zaznaczono w opisie założeń, obecnie praktyką jest, że wójt, burmistrz lub prezydent miasta upoważnia w formie pisemnej do wydawania zaświadczeń oraz prowadzenia weryfikacji liczby osób kierownika ośrodka pomocy społecznej (OPS), dyrektora centrum usług społecznych lub kierownika innej jednostki organizacyjnej gminy. Ośrodki te mają bowiem doświadczenie w kwalifikowaniu osób do różnych form wsparcia oraz korzystają z systemów, które umożliwiają dostęp do danych z urzędów skarbowych, ZUS i KRUS.
Prawo ochrony środowiska nie daje jednak podstaw prawnych do dostępu do dodatkowych baz danych i informacji, które mogą pozyskiwać OPS-y, aby potwierdzić liczbę osób wchodzących w skład gospodarstwa domowego. Podkreślono, że w ocenie instytucji realizujących zadania z zakresu pomocy społecznej, brakuje zatem podstaw prawnych do pozyskiwania informacji o liczbie zameldowanych pod danym adresem oraz danych z deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, gdzie wskazana jest liczba osób ponoszących opłaty za gospodarowanie, a także innych narzędzi umożliwiających weryfikację liczby osób wchodzących w skład gospodarstwa domowego.
Planowana data przyjęcia projektu przez rząd to drugi kwartał 2026 r.
