W skrócie
- Wiosna w Polsce charakteryzuje się przeplatającymi się chłodnymi i ciepłymi okresami, co jest związane z ocieplaniem Arktyki.
- Ocieplająca się Arktyka powoduje osłabienie kontrastu termicznego, co umożliwia napływ chłodnych mas powietrza i prowadzi do chłodnej wiosny oraz strat w rolnictwie.
- Ekspert podkreśla konieczność odróżniania pogody od klimatu, wskazując na analizę wieloletnich danych przy ocenie zmian klimatycznych.
- Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu
Michał Brennek z Instytutu Geofizyki PAN tłumaczy, że wiosna jest przejściową porą roku, co charakteryzuje się chłodniejszymi i cieplejszymi okresami.
Specjalista zwrócił jednak uwagę w rozmowie z PAP, że chłody przed majówką i przeplatające się ciepłe oraz chłodne dni w kwietniu nie przeczą globalnemu ociepleniu, ponieważ "jak spróbujemy przejść na inne skale, to powiemy tak: globalnie cała planeta się ociepla".
Wiosna chłodna, Arktyka cieplejsza
"Arktyka ociepla się najszybciej. To, co działo się w Polsce w marcu i kwietniu, jest efektem rozmarzniętej Arktyki, która ociepla się 3-3,8 razy szybciej niż reszta globu, a niektóre jej obszary jeszcze szybciej. W efekcie maleje kontrast termiczny między zwrotnikiem a biegunem, a to sprawia, że chłodne masy powietrza mogą docierać daleko na południe. Lokalnie odczuwamy to jako chłodną wiosnę" - wytłumaczył ekspert.
Według niego lokalne warunki i zaleganie zimnego powietrza dodatkowo sprzyjają pojawianiu się przymrozków, które powodują ogromne straty w rolnictwie. Ekspert zwrócił uwagę, że w naszej kulturze tradycyjnym ostatnim momentem chłodu, a nawet występowania przymrozków na wiosnę, są zimni ogrodnicy, którzy wypadają w tym roku między 12 a 14 maja, czy zimna Zośka 15 maja.
Zobacz również:
Przyjęło się, że po tym czasie niska temperatura nie będzie zagrażać już roślinom, jednak obecnie można zaobserwować coraz częstsze uderzenia chłodu, które docierają dalej na południe Europy i występują później, kiedy rośliny są rozwinięte i zawiązują się owoce.
"Przez to, że mamy bardzo ciepłe wiosny i są one poprzeplatane bardzo chłodnymi dniami to te rośliny wielokrotnie są narażone na ryzyko. W efekcie mamy bardzo słabe zbiory, szczególnie owoców miękkich, z których przecież Polska słynęła, a konsekwencją są bardzo wysokie ceny. To nie tylko zagrożenie dla naszego portfela, ale również poważne zagrożenie dla rolnictwa w kontekście stabilności produkcji i szeroko pojętego ryzyka dla dochodów całych rodzin" - wskazał Brennek.
Pogoda to nie klimat, tak często o tym się zapomina
Ekspert wyjaśnił również, że przy obserwacji zmian pogody konieczna jest umiejętność odróżnienia pogody od klimatu.
"Pogoda jest tym, co dzisiaj konkretnie jest za oknem, a klimat oznacza typowe, średnie przebiegi, jakich typów pogody spodziewamy się i kiedy. Jeżeli mówimy o klimacie, patrzymy na wieloletnie dane, typy pogody w danym miejscu, jaki mają rytm w ciągu roku. Jeżeli mówimy o klimacie globalnym, analizujemy także cyrkulację powietrza i w oceanie na całym globie" - tłumaczył.
Jednak - jak wskazał - do właściwego postrzegania zmian klimatu konieczna jest umiejętność odpowiedzenia sobie na pytania - czy dana anomalia pojawiła się w tym samym momencie, kiedy się jej spodziewaliśmy, lub czy jest jej tyle samo, ile np. rok temu.
