Soplówka jeżowata pokryta jest miękkim włosiem, dzięki czemu jest często porównywana do lwiej grzywy. Rośnie przede wszystkim na martwych drzewach - bukach i dębach, choć spotykano ją także na żywych okazach. Stanowi zatem rodzaj grzyba pasożytniczego. W Chinach jest uważana za przysmak, a w Polsce jej zbieranie jest zabronione.
Jak soplówka jeżowata wpływa na mózg?
W latach 80. XX wieku Rita Levi-Montalcini otrzymała nagrodę Nobla za odkrycie NGF - czyli czynnika wzrostu nerwów. Substancja ta ma wspierać pracę i przeżywalność neuronów, co przekłada się na lepsze funkcjonowanie mózgu. Jednym z bogatszych źródeł tego czynnika jest soplówka jeżowata.
Zobacz również:
Istnieje szereg badań naukowych, które w określonych warunkach miały potwierdzić lub nie dobroczynne działanie soplówki na układ nerwowy. Najnowszy przegląd systematyczny opublikowany w 2025 roku objął 5 randomizowanych badań kontrolnych i kilka klinicznych. Wynika z niego, że soplówka może wykazywać korzystny wpływ na funkcje poznawcze, jednak autorzy podkreślają potrzebę dalszych badań.
Naukowcy stawiają hipotezę, według której związki zawarte w soplówce zwiększają aktywności neurotrofin wspierających pracę i funkcjonowanie neuronów, co ma potencjalny wpływ na plastyczność mózgu i procesy poznawcze. Badania prowadzone były między innymi z udziałem chorych na Alzhaimera, a wyniki były obiecujące, poprawiając funkcje poznawcze w trakcie suplementacji soplówką. Grzyb ten może spowalniać także wystawienie demencji, ma działanie przeciwnowotworowe, łagodzi objawy lęku i depresji.
Gdzie w polskich lasach jest soplówka jeżowata i czy można ją zbierać?
Soplówka jeżowata w Polsce występuje w lasach liściastych. Porasta przede wszystkim buki i dęby. Warto jednak zaznaczyć, że jest ona niezwykle rzadka. W Polsce jest wpisana na listę czerwoną okazów wymierających, a jaj zbieranie czy ingerencja w siedliska są zakazane.
Zobacz również:
W artykule opublikowanym w czasopiśmie "Chrońmy Przyrodę Ojczystą" autorzy wykazali zaledwie 23 znane stanowiska występowania jeżówki w Polsce. Aż 77 proc. z nich związanych było z drewnem bukowym, a 23 proc. z dębowym. Owocniki obserwowano przede wszystkim od sierpnia do grudnia, z największą liczbą stwierdzeń we wrześniu, październiku i listopadzie.
Największe skupiska jeżówki obserwowano na Pomorzu w Puszczy Bukowej, na wyspach Wolin i Uznam. Obecne były także na Śląsku na Równinie Oleśnickiej czy w Beskidzie Niskim w Małopolsce.
Jak stosować soplówkę jeżowatą?
W Polsce zbieranie soplówki jeżowatej w lesie jest zakazane, ale można ją samodzielnie hodować. W sklepach dostępne są także suszone grzyby oraz suplementy zawierające sproszkowaną soplówkę. Sam grzyb można wykorzystać w kuchni, dodając do dań obiadowych podobnie jak inne grzyby. W smaku przypomina mięso i w kuchni orientalnej jest często podawana z makaronem i innymi warzywami.
Suplementy zawierające soplówkę należy stosować według zaleceń producenta.
